EIRL : Przedsiębiorca indywidualny z ograniczoną odpowiedzialnością

Przedsiębiorca | Brak komentarzy

Przedsiębiorca indywidualny może ograniczyć  zakres odpowiedzialności przeznaczając na swoją aktywność zawodową, bez modyfikacji statutu firmy, majątek – patrimoine d’affectation. Przedsiębiorcę takiego nazywa się EIRL – l’entrepreneur individuel à responsabilité limitée.

Opcja ta dotyczy przedsiębiorców indywidualnych tzn. osób prowadzących jednoosobową działalność gospodarczą oraz samozatrudniających się – auto-entrepreneur. Dostępna jest ona zarówno dla osób, którzy już prowadzą swoją działalność jak i tych, którzy taką działalność otwierają.

Warto też widzieć, że działalność przedsiębiorcy indywidualnego nie jest uważana prawnie jako firma.

Ograniczenie odpowiedzialności do majątku przeznaczonego na firmę

W przeciwieństwie do zasad funkcjonowania klasycznej firmy jednoosobowej, wybranie opcji EIRL pozwala chronić majątek osobisty co oznacza, że w razie trudności firmy tylko ta zadeklarowana cześć majątku stanowi gwarancję dla wierzycieli i może ewentualnie zostać przejęta.d small people with a wrench and a screwdriver

Dotyczy to jedynie wierzycieli związanych z aktywnością zawodową, zarówno tych, którzy nabyli prawa zobowiązaniowe w stosunku do dłużnika po złożeniu przez niego deklaracji o przypisaniu majątku do działalności gospodarczej jak i tych, których wierzytelności powstały przed deklaracją. Jednak w tym drugim przypadku niezbędne jest spełnienie dwóch warunków :

  1. W deklaracji o stworzeniu „patrimoine d’affectation” musi koniecznie być wzmianka o przeciwstawieniu praw dotychczasowym wierzycielom (dotyczy długów zaciągniętych przed deklaracją).
  2. W trakcie dokonywania formalności zadeklarowania majątku przeznaczonego dla działalności firmy („patrimoine d’affectation”) przedsiębiorca musi zawiadomić każdego wierzyciela z osobna o przypisaniu firmie majątku. Powiadomienie takie musi też informować o prawie wierzyciela do sprzeciwu i o okresie czasu jakim on dysponuje by taki sprzeciw ewentualnie wnieść do sądu.

Gwarancja ochrony majątku osobistego jest przestrzegana tak długo, jak długo EIRL nie posuwa się do oszustw w stosunku do swych wierzycieli, respektuje reguły uczciwej księgowości i reguły dotyczące składu majątku przypisanego firmie. Jeżeli EIRL tych reguł nie respektuje,  wtedy gwarancja ta traci swą moc i nieuczciwy przedsiębiorca odpowiada za swe przewinienia całością swego majątku osobistego.

Warto wiedzieć, że 7 sierpnia 2015 roku weszły w życie nowe przepisy chroniące główne miejsce zamieszkania przedsiębiorcy indywidualnego. Nie może być ono przejęte przez wierzycieli jego firmy, może jednak zostać skonfiskowana cześć przeznaczona do działalności gospodarczej. Ochrona ta dotyczy zarówno osób mających adres firmy w głównym miejscu zamieszkania jak i poza. Jeżeli przedsiębiorca indywidualny sprzeda główne miejsce zamieszkania, kwota pochodząca ze sprzedaży również nie może być przejęta przez wierzycieli pod warunkiem jednak, że przedsiębiorca kupi przed upływem jednego roku nową nieruchomość stanowiąca jego główne zamieszkania.

Te nowe przepisy dotyczą długów zaciągniętych po 7 sierpnia 2015 roku. Jeżeli zaciągnąłeś długi przed tą datą a nie dokonałeś przekształcenia firmy w EIRL, gwarancję dla wierzycieli stanowi twój majątek osobisty.

Pojęcie ograniczonej odpowiedzialności może również okazywać się względne jeśli przedsiębiorca indywidualny jest zmuszony zaciągnąć kredyt w banku, który wymaga gwarancji osobistej. Ochrona majątku osobistego z tytułu statutu EIRL nie ma w takim przypadku zastosowania. Niestety, w większości przypadków banki takich gwarancji od EIRL wymagają.

Co może wchodzić w skład majątku przeznaczonego na działalność gospodarczą ?

Deklaracja o majątku przeznaczonym na działalność gospodarczą musi wyszczególniać precyzyjnie co w jego skład wchodzi. Składniki te mogą dotyczyć również aktywności powiązanych pośrednio z aktywnością zasadniczą. Możliwe jest też stworzenie kilku „patrimoine d’affectation” jeżeli prowadzisz kilka działalności.

Składnikami majątku mogą być : mienie, prawa, obligacje i zabezpieczenia niezbędne do prowadzenia działalności gospodarczej, których osoba deklarująca jest posiadaczem lub też posiada prawo do korzystania z nich w ramach swej działalności. Ten drugi przypadek dotyczy mienia, które jest wykorzystywane do prowadzenia działalności ale z natury swej do takiej działalności nie jest stworzone lub przeznaczone. Dotyczy to np. samochodu lub lokalu stanowiącego mienie osobiste wykorzystywane dla potrzeb firmy.

Mienie dotyczące działalności firmy jest mieniem, którego charakter decyduje o wykorzystaniu go jedynie w ramach działalności gospodarczej, np.  materiały, maszyny, urządzenia, surowce, instalacje, towary, klientela, prawo do wynajmu lokalu, itp.

Przepisy stypulują, że przedsiębiorca ma obowiązek włączyć do majątku firmy wszystkie dobra niezbędne do prowadzenia działalności, natomiast dobra „użyteczne” ale nie będące „niezbędne” mogą być wpisane albo nie, według uznania zainteresowanego.

W przypadku gdy masz wątpliwość czy dany element jest niezbędny czy też użyteczny, lepiej go uznać za składnik niezbędny i wpisać do majątku firmy. Taka strategia pozwala na uniknięcie błędu i kłopotów w razie trudności firmy, gdyby okazało się, że pominięty element uznany zostanie przez sąd za „niezbędny” składnik majątku, co mu pozwala na podważenie pojęcia ograniczonej odpowiedzialności w twoim przypadku.

W przypadku spisania w majątku firmy mienia wspólnego, konieczna jest zgoda współwłaściciela (współmałżonka lub innych osób będących współwłaścicielami danego mienia). Konieczne też jest pisemne poinformowanie współwłaścicieli o doniosłości takiej decyzji i jej ewentualnych konsekwencjach.

Aby „Patrimoine d’affectation” został zaakceptowany, nie może być on pusty, tzn. musi zawierać wiarygodne składniki majątku.

Kto wycenia wartość spisanego majątku ?

Wszystkie składniki majątku spisanego i dołączonego do deklaracji o „Patrimoine d’affectation” posiadające wartość mniejszą niż 30 000€ są oceniane przez właściciela firmy według wartości rynkowej lub wartości użytkowej jeżeli wartość rynkowa nie istnieje. Oprócz nieruchomości, które muszą być przedmiotem aktu notarialnego. W przypadku mienia przekraczającego 30 000 € ewaluacji dokonać musi upoważniona do takiego szacowania osoba.  Może to być ekspert księgowy (commissaire aux comptes, expert-comptable), notariusz (notaire) w przypadku nieruchomości, albo stowarzyszenie „Association de gestion et de comptabilité ».

Jakie dokumenty wchodzą w skład deklaracji ?

Deklaracja musi określać na czym polega działalność gospodarcza firmy, opisywać poszczególne składniki majątku na nią przeznaczone, precyzując ich naturę, jakość, ilość i wartość. Dla składników przekraczających wartość 30 000 € należy dołączyć raport eksperta księgowego, notariusza, itp. Do deklaracji dołączyć też trzeba zgodę ewentualnych współwłaścicieli.

Modele tych deklaracji można znaleźć w Internecie.

W przypadku przedsiębiorcy indywidualnego (lub samozatrudniającego się) prowadzącego już działalność ale nie decydującego się na opcję podatku od  firmy, konieczne jest zgłoszenie do urzędu podatkowego :

  1. Księgowej wartości netto majątku przypisanego do działalności gospodarczej, figurującą w sprawozdaniu finansowym za ostatni zamknięty rok, o ile działalność ma charakter handlowy z obowiązkiem prowadzenia księgi rachunkowej (księgowości).
  2. Początkowej wartości elementów spisanych w majątku firmy, stanowiącą jej aktywa trwałe z okresu dłuższego niż jeden rok działalności, figurujących w rubryce „registre des immobilisations” ostatniego sprawozdania finansowego. Wartość tę należy pomniejszyć o wartość amortyzacji. Obowiązek ten dotyczy przedsiębiorców prowadzących działalność nie podlegającą obowiązkowi prowadzenia księgi rachunkowej.

Przedsiębiorcy indywidualni lub samozatrudniający się, prowadzący już działalność mają też możliwość użyć swoje ostatnie roczne sprawozdanie finansowe jako dokument opisujący stan majątku firmy i dołączyć je do deklaracji o majtku przeznaczonym na potrzeby firmy (Patrimoine d’affectation), pod warunkiem, że działalność za poprzedni rok sprawozdaniowy została zaksięgowana mniej niż 4 miesiące temu.

Gdzie należy zadeklarować majątek firmy ?

Deklarację wraz z dołączonymi do niej dokumentami należy złożyć w centrum formalności firm CFE (Centre de Formalités des Entreprises ), które przekaże ją do odpowiedniego urzędu :

  • RCS (Registre du commerce et des sociétés) dla działalności handlowej
  • RM (Répertoire des métiers) dla rzemieślników
  • Rejestr dla rolnikow (Chambre d’agriculture )
  • RSAC (Tribunal de commerce) dla agentów handlowych i dla samozatrudniających się oraz dla osób uprawiających wolne zawody

Jeżeli aktywność przedsiębiorcy indywidualnego lub samozatrudniającego ma dwojaki charakter zmuszający do rejestrowania jej lub ich zarówno w RCS jak i RM, wystarczy złożyć deklarację w jednym z tych urzędów.

Koszty formalności

Jeżeli deklaracja o przypisaniu majątku dla jednoosobowej działalności gospodarczej ma miejsce w trakcie prowadzenia działalności, koszty tej formalności wynoszą :

  • 42€ dla rzemieślników i rolników
  • 55,65€ dla działalności handlowej
  • 49,75€ dla agentów handlowych
  • 55,97€ dla samozatrudniających się (auto-entrepreneur) i wolnych zawodów

Jeżeli deklaracja ta jest składana przez auto-entrepreneur lub osobę uprawiającą wolny zawód w momencie otwarcia i rejestracji działalności gospodarczej, koszt wynosi 55,97€.

Dla pozostałych indywidualnych przedsiębiorców formalność ta jest bezpłatna jeżeli dokonana jest w momencie otwarcia działalności, kosztami objęta jest rejestracja firmy.

Akt notarialny dotyczący majątku firmy kosztuje 139,93€. Jest to cena określona dekretem za wycenę  nieruchomości. Jeżeli sytuacja indywidualnego przedsiębiorcy jest złożona i wymaga od notariusza poświecenia jej więcej czasu (udzielenie porad, poszukiwania, dodatkowe formalności) niż wystawienie standardowego dokumentu, wtedy notariusz ma prawo cenę podwyższyć. Zobowiązany jest o tym uprzedzić.

Jeżeli zwrócisz się o wycenę do innego profesjonalisty niż notariusz, ich ceny mogą być inne bo nie podlegają reglamentacji.

Obowiązki EIRL

Przedsiębiorca indywidualny z ograniczoną odpowiedzialnością ma obowiązek :

  • Dopisać do nazwy swej firmy : „Entrepreneur individuel à responsabilité limitée” lub skrót EIRL i stosować go w codziennej aktywności zawodowej i wszystkich dokumentach. Jeżeli prowadzi on kilka działalności o ograniczonej odpowiedzialności, musi wzmiankę EIRL używać do każdej z nich.
  • Otworzyć osobne konto w banku dla swej działalności gospodarczej a jeśli prowadzi ich kilka, osobne konto dla każdej z działalności z ograniczoną odpowiedzialnością.
  • Prowadzić księgowość firmy bez względu na rodzaj działalności. Jeżeli przedsiębiorca zarejestrował kilka działalności musi prowadzić księgę rachunkową dla każdej działalności z ograniczoną odpowiedzialnością. EIRL obowiązują takie same zasady księgowości jakie obowiązują firmę handlową.
  • W przypadku osób określanych jako micro-entrepreneur, tzn. tych, których działalność stanowi niedużą działalność gospodarczą z niewielkim nakładem  kosztów podlegającą progowi obrotów 82 900€ rocznie, konieczne jest prowadzenie zeszytu z rejestrem wszystkich przychodów i zeszytu z rejestrem zakupów. Przychody wpisywane są w porządku chronologicznym, po ich zainkasowaniu, precyzując kwotę, jej pochodzenie, formę zapłaty i referencję identyfikująca kwotę, np. numer faktury. Zeszyt z zakupami musi precyzować kwotę, sposób zapłaty i referencję. Modele takich zeszytów są dostępne w internecie.
  • Opublikować każdego roku w biurze gdzie firma została zarejestrowana informacje dotyczące bilansu rocznego
  • Raz w roku sporządzić deklarację aktualizującą stan przypisanego dla działalności majątku na dzień 31 grudnia każdego roku i złożyć ją w ciągu 6 miesięcy od chwili jej sporządzenia w biurze gdzie działalność została zarejestrowana. Np. jeżeli w momencie otwierania działalności EIRL zapisałeś w jej majątku nowy samochód, każdego roku traci on na wartości co pociąga za sobą konieczność jej zaktualizowania.

Podatki

Gdy przekształcasz swoją firmę w EIRL nie pociąga to za sobą konsekwencji w sposobie opodatkowania bo przypisany firmie majątek nie podlega dodatkowemu podatkowi.

Przedsiębiorca indywidualny normalnie podlega opodatkowaniu od dochodów IR (Impôt sur le revenue ) w kategorii zysków przemysłowych i handlowych – BIC (Bénéfices industriels et commerciaux) jeżeli jest rzemieślnikiem lub prowadzi działalność handlową, w kategorii zysków nie handlowych – BNC (Bénéfices non commerciaux) jeżeli uprawia wolny zawód lub w kategorii ryczałtu rolniczego (forfait agricole) jeżeli prowadzi działalność rolną lub ogrodniczą. Oznacza to, że podatek jest naliczany na podstawie całości osiągniętych zysków, nawet jeśli cześć z nich pozostaje w firmie.

W przypadku gdy EIRL ponosi straty, opodatkowanie od dochodów pozwala mu na potrącenie wartości tych strat od innych dochodów osobistych  (foyer fiscal).Operaio su un tetto

Zadeklarowanie majątku przypisanego firmie (patrimoine d’affectation) pozwala na dokonanie zmiany systemu opodatkowania i skorzystanie z opodatkowania od firmy IS (l’impôt sur les sociétés). Jedynie samozatrudniający czyli auto-entrepreneur z takiej możliwości skorzystać nie może.

W tym celu musisz wysłać do urzędu skarbowego któremu firma podlega, prośbę o zmianę opodatkowania Twojej firmy opodatkowaniu na IS. Zawierać ona musi nazwę firmy, jej adres, twoje imię i nazwisko i adres oraz twój podpis. Decyzja ta jest nieodwracalna. Urząd podatkowy wystawi potwierdzenie przyznania Ci prawa do IS.

IRL, który postanawia wybrać opodatkowanie od firmy musi zawiadomić o tym urząd podatkowy przed końcem 3-go miesiąca roku działalności gospodarczej dla którego chce podlegać podatkowi od firmy.

Przedsiębiorca indywidualny, który dopiero co przekształcił swoją firmę w EIRL i postanawia od razu zmienić zasady jej opodatkowania wybierając opcję IS, powinien zawiadomić urząd podatkowy w ciągu 3 miesięcy od daty tego przekształcenia.

EIRL podlegający opodatkowaniu od firmy podlega zasadom opodatkowania obowiązującym EURL (Entreprise Unipersonnelle à Responsabilité Limitée) lub EARL jeżeli EIRL prowadzi działalność rolniczą.

Opodatkowanie EIRL w takim systemie polega na odjęciu od sum podlegającym opodatkowaniu kwoty stanowiącej jego wynagrodzenie. Wynagrodzenie należy zadeklarować w deklaracji podatkowej o dochodach w rubryce „traitements et salaires”. Zyski zainwestowane w działalność firmy nie są opodatkowane.

EIRL, który zdecyduje się na podatek od firmy IS może dokonać znacznych oszczędności podatkowych i składkowych. Na przykład jeśli działalność dostarcza ci 60 000 euro rocznie i z tej sumy zatrzymujesz dla siebie wynagrodzenie w wysokości 24 000 €, korzystając z klasycznej formy opodatkowania od dochodów będziesz płacił podatek od 60 000 € i składki również na bazie 60 000 €. Jeżeli wybierzesz opcję podatku IS, będziesz płacił podatek od dochodów i składki na bazie swojego wynagrodzenia, czyli 24 000 €. Natomiast podatek od firmy będzie naliczony na bazie rezultatu otrzymanego po odjęciu wynagrodzenia 24000 €, czyli na bazie 36 000 €. Taka kwota kwalifikuje cię do opodatkowania w wysokości 15%. Ważne jest jednak, by respektować reguły i nie pobierać wynagrodzenia wyższego niż te, które deklarujesz, bo narażasz się w ten sposób na kłopoty…

Jeśli chcesz sprawdzić wysokość podatków i składek w zależności od systemu fiskalnego możesz się posłużyć kalkulatorem udostępnionym przez portal ekspertów księgowych. Nie przewiduje on jednak wszystkich istniejących w życiu przypadków, pozwala jednak zrozumieć na czym polegają różnice, ułatwia on też zidentyfikowanie cech szczególnych statutu EIRL i ich wpływ na Twoją sytuację .

System ubezpieczeń społecznych

EIRL podlega systemowi TNS (travailleurs non-salariés) czyli systemowi ubezpieczeń dla osób, których wynagrodzenie nie jest pensją (salaire) („pensję” otrzymują pracownicy najemni -„salariés »- tzn. osoby pracujące na rzecz pracodawcy).

Sposób naliczania składek zależy od rodzaju opodatkowania jakiemu podlega EIRL.

  • Jeżeli podlega on systemowi zwanemu „micro-social”, podatek jest naliczany na podstawie obrotów. Jest to opodatkowanie aplikowane domyślnie, tzn. wtedy gdy w momencie rejestracji firmy przedsiębiorca nie zadeklarował sposobu opodatkowania.
  • Jeżeli EIRL wybrał opcje opodatkowania od dochodów, składki są naliczane na podstawie zysku podlegającemu opodatkowaniu (bénéfice imposable) firmy zawierającego w sobie wynagrodzenie właściciela. Jego składki są obowiązkowe, nawet jeśli rezultat działalności jest negatywny. Istnieją też składki minimalne.
  • Jeżeli EIRL wybrał opcję podatku od firmy, składki są naliczane na bazie jego wynagrodzenia netto do którego zalicza się dochody z kapitału ruchomego wyższego od 10% wartości majątku firmy lub od 10% zysku netto jeśli ten zysk jest wyższy od majątku firmy. Wartość majątku firmy brana pod uwagę do naliczania podatku jest wartością ocenioną na podstawie deklaracji z ostatniego dnia rocznego okresu sprawozdawczego działalności poprzedzającego wypłatę dochodu. Roczny okres sprawozdawczy na podstawie którego zysk netto jest brany pod uwagę jest okresem poprzedzającym wypłatę wynagrodzenia.

Osoby podlegające systemowi TNS nie mają prawa do zasiłku dla bezrobotnych bo składki w tym systemie nie są przeznaczone na ubezpieczenie od bezrobocia. EIRL może indywidualnie takie ubezpieczenie sobie zapewnić. Przezorny przedsiębiorca zabezpieczy się też lepiej na wypadek nieszczęść takich jak inwalidztwo lub śmierć i zapewni sobie wyższą emeryturę niż ta, jaką mu się należeć będzie z tytułu ubezpieczenia podstawowego TNS.

Współmałżonek/współmałżonka lub partner Pacs, który partycypuje w działalności firmy ma możliwość wystąpić o statut współpracującego współmałżonka jeżeli spełnia ku temu warunki albo o statut współmałżonka – pracownika.

Główne zalety i wady statutu EIRL

Zalety

  • Ochrona majątku stanowiącego gwarancje dla wierzycieli (narażonego na konfiskację)
  • Możliwość skorzystania z opodatkowania od firm IS. Daje mu to również prawo do stworzenia sobie rezerw, które nie podlegają składkom.

Wady

  • Dużo więcej formalności
  • Koszty związane z zadeklarowaniem majątku firmy
  • Wyższe koszty funkcjonowania EIRL wynikające z konieczności prowadzenia księgowości, corocznego składania sprawozdania finansowego, koszty osobnego konta w banku dla działalności firmy
  • Ryzyko podważenia składu i wartości majątku firmy w razie nieprzestrzegania obowiązków spoczywających na EIRL
  • Konieczność zmiany statutu wraz z rozwojem firmy

Przepisanie majątku EIRL

Konsekwencje przepisania majątku EIRL są różne w zależności od tego czy przekazuje się go osobie fizycznej czy osobie prawnej. W obu przypadkach majątek nie przepada.

Jeżeli majątek firmy zostanie sprzedany osobie fizycznej, zostaje on przejęty przez nabywcę a przepisanie firmy jest uważane za przepisanie udziałów.

Jeżeli majątek firmy zostanie sprzedany osobie prawnej, przepisanie to jest uważane za przepisanie działalności gospodarczej i pociąga za sobą likwidację firmy. EIRL podlegający podatkowi od firmy –IS- i prowadzący działalność od ponad 5 lat może w takiej sytuacji skorzystać z systemu zwalniającego go z podatku od dochodów od części zrealizowanej nadwyżki. Nadwyżka ta musi jednak być dorzucona do sum stanowiących podstawę do naliczenia składek społecznych.





Przydał Ci się ten artykuł?


by otrzymywać następne.




Napisz komentarz

....